İş güvenliği kursu, 6331 sayılı Kanun kapsamındaki eğitim yükümlülüklerini karşılamak, iş kazalarını önlemek ve denetimlerde kanıt sunmak için verilen planlı eğitimlerin genel adıdır. Gıda-su, berber-kuaför-güzellik ve hamam-spa gibi hijyen kritik sektörlerde bu kurslar; Hijyen Eğitimi ile birlikte kurgulandığında hem yasal uyum hem de marka güveni sağlar.
Not (Tarih şeffaflığı): Şu an 23 Ekim 2025. 2026’ya ait ÖSYM İSG takvimi henüz resmî olarak yayınlanmadı; duyurular ÖSYM Takvim sayfasından takip edilir. ÖSYM
1) İş Güvenliği Kursu Kimler İçin?
-
Tüm çalışanlar: Az/tehlikeli/çok tehlikeli işyerlerinde “Temel İSG eğitimi” zorunludur (periyodik).
-
İşveren/işveren vekilleri ve OSGB’ler: Kurumsal uyum, denetim başarısı ve kayıt yönetimi için kursları planlar.
-
Hijyen kritik sektörler (gıda-su, berber-kuaför-güzellik, hamam-spa): Hijyen Eğitimi Yönetmeliği kapsamındaki eğitimler İSG kurslarıyla entegre yürütülmelidir.
6331 kapsamı geniştir; kamu-özel tüm işyerleri ile stajyer/çıraklar dâhil çalışanları kapsar. isgvekili.subu.edu.tr
Kurs Türleri (Özet)
-
Çalışan Temel İSG Eğitimi
-
Amaç: İşe başlamadan önce ve periyodik aralıklarla güvenli davranış, risk farkındalığı, acil durum hazırlığı.
-
Kanıt: Eğitim katılım çizelgeleri ve sertifikalar denetimde ibraz edilir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
-
-
İş Güvenliği Uzmanlığı Kursu (C/B/A)
-
Amaç: Mühendis, mimar ve teknik personelin uzman olarak yetkinleşmesi; programlar yaklaşık 220 saat (40 saat uygulama dâhil) yapıda yürütülür; akabinde ÖSYM İSG sınavı. (Yetkili kurum programlarına göre farklılık gösterebilir.)
-
-
İşyeri Hekimliği ve DSP ile ilişki
-
İşyeri hekimliği eğitimi 220 saat (180+40); DSP için en az 90 saat (≤45 saat uzaktan) yapı bulunur. İş güvenliği kurslarının saha uygulamalarında hekim/DSP ile koordinasyon şarttır.
-
-
Hijyen Eğitimi (Hijyen Belgesi)
-
Gıda-su ve kişisel hizmetlerde ayrı bir yönetmelik uyarınca zorunludur; İSG kurslarıyla aynı plan içinde sunulması önerilir.
-
2026’ta Süreler ve Periyotlar
Çalışan Temel İSG Eğitim Süreleri (mevzuat özeti):
| Tehlike Sınıfı | En Az Süre | Periyot | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Az Tehlikeli | 8 saat | 3 yılda bir | Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı |
| Tehlikeli | 12 saat | 2 yılda bir | Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı |
| Çok Tehlikeli | 16 saat | yılda bir | Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı |
6 aydan fazla işi bırakan çalışana, dönüşte bilgi yenileme eğitimi şarttır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
Standart Müfredat + Hijyen Entegrasyonu
Çekirdek modüller
-
İSG mevzuatı ve sorumluluklar
-
Tehlike tanımlama ve risk değerlendirmesi (olasılık × şiddet; kontrol hiyerarşisi)
-
İş ekipmanları ve makine güvenliği (LOTO, koruyucular)
-
Ergonomi ve psiko-sosyal riskler
-
KKD seçimi/zimmeti, fit-test ve kayıt
-
Acil durum yönetimi (yangın, ilk yardım, tahliye tatbikatı)
-
Hijyen entegrasyonu (niş uyumu):
-
HACCP/Ön koşullar: çapraz bulaşma, ısı-zincir, depolama, yüzey teması
-
Alerjen yönetimi: etiketleme, çapraz temas kontrolü
-
Temizlik-dezenfeksiyon: kimyasal güvenlik, SDS/GBF, temas süresi/doz
-
Su güvenliği: numune planı ve rapor okuma
-
Atık yönetimi: kesici-delici ve tehlikeli atık kontrolü
-
Kayıt-doğrulama: eğitim katılım, test listeleri, ATP gibi hız doğrulama yöntemleri
-
Hijyen eğitim zorunluluğu Hijyen Eğitimi Yönetmeliği ile düzenlenir; İSG kursu ile aynı takvimde yürütmek denetim başarısını artırır. İçişleri Bakanlığı
E-Devlet / İSG-KATİP’te Doğrulama
Uzman/hekim/DSP sözleşmeleri ve atamalar İSG-KATİP üzerinden yürür; e-Devlet girişi ile kayıtlarınızı görüntüleyebilir, denetimde kanıtlayabilirsiniz.
2026 Sınav Pencereleri: Resmî Durum ve Pratik Plan
-
Resmî durum: ÖSYM 2026 İSG takvimi bu yanıt tarihi itibarıyla yayınlanmadı. Duyurular ÖSYM Takvim sayfasında açıklanır.
-
Planlama önerisi: 2025 örüntüsüne benzer şekilde ilkbahar/sonbahar pencereleri beklenir; ancak kesin tarih için resmî duyuru şarttır (AİS/ÖSYM ana sayfası).
Sektöre Göre Kurs Kombinasyonları (Hızlı Kılavuz)
-
Gıda üretim/servis (restoran, yemekhane, catering): Temel İSG + Hijyen Eğitimi + acil durum/yangın tatbikatı + alerjen yönetimi workshop.
-
Berber-kuaför-güzellik / hamam-spa: Temel İSG + Hijyen eğitimi + kesici-delici alet güvenliği + dezenfeksiyon/SDS.
-
Su temini/dağıtımı: Temel İSG + su hijyeni, numune-analiz okuryazarlığı + kimyasal maruziyet.
-
Depo/imalat/lojistik: Temel İSG + istif/kaldırma güvenliği + LOTO + forklift/operasyonel eğitim.
Tedarikçi Seçimi İçin 20 Maddelik Kontrol Listesi
-
Eğitim programı 6331 ve yönetmeliklere uyumlu mu?
-
Eğitmen belgeleri ve saha deneyimi doğrulanabilir mi?
-
İSG-KATİP ve e-Devlet süreçlerine hakimiyet (uzman/hekim/DSP entegrasyonu).
-
Hijyen modülleri (HACCP, alerjen, su güvenliği) mevcut mu?
-
Risk değerlendirmesi ve acil durum uygulamalı anlatılıyor mu?
-
Yangın/ilk yardım senaryoları, tatbikat simülasyonları var mı?
-
Eğitim sonrası ölçme-değerlendirme ve geri bildirim
-
Kayıt/dokümantasyon (katılım, sınav, sertifika) eksiksiz mi?
-
Çalışan dönüş/yenileme eğitim planı (≥6 ay ara kuralı) var mı?
-
Vardiya uyumlu mikro-modüller ve e-öğrenme
-
Kişiye özel tehlike sınıfı içerik uyarlaması
-
KKD fit-test ve zimmet prosedürü eğitimi
-
LOTO ve makine koruyucu kontrol listeleri
-
Alerjen-etiketleme göstergeleri ve mutfak akışı
-
Temizlik-dezenfeksiyon kimyasal güvenliği (SDS/GBF)
-
İç tetkik ve uygunsuzluk yönetimi simülasyonu
-
DÖF-KPI dashboard rapor örnekleri
-
Eğitimin çalışma saatinden sayılması/işçilere maliyet yansıtılmaması politikası anlatılıyor mu?
-
Eğitime erişilebilirlik (dil, görsel materyal, pratik alan)
-
Denetim öncesi dosya hazırlığı (risk analizi, tutanaklar, İSG-KATİP çıktıları)
Performans Göstergeleri ve 2023 SGK Verileri
-
Kaza oranı hedefleri (TRIFR/LTIFR), ramak kala bildirimi/çalışan, DÖF kapanış süresi ≤30 gün, eğitim tamamlama ≥%98.
-
SGK 2023: Ülke genelinde 681.401 iş kazası; ölümlü kazalar 1.966. İnşaat sektörü kazaların %12,1’ini, ölümlerin %28,1’ini oluşturuyor. Bu tablo, kursların pratik uygulamalarla güçlendirilmesini zorunlu kılıyor.
-
İleri trend (iklim ve İSG): ILO’ya göre küresel işgücünün %70+’ı aşırı sıcağa maruz; ısı stresi planı (dinlenme-hidrasyon, WBGT izleme) artık kritik.
90 Günlük Uyum Planı (Örnek)
0–30 Gün
-
Mevzuat & eğitim matrisi (Temel İSG + Hijyen)
-
Tehlike-risk envanteri ve eylem planı
-
İSG-KATİP sözleşmeleri; işe başlama/orientasyon paketleri (hijyen davranışları, KKD) e-Devlet
31–60 Gün
-
Tatbikatlar: yangın-tahliye + ilk yardım senaryoları
-
Alerjen yönetimi, soğuk-sıcak zincir, temizlik doğrulama
-
Ramak kala kampanyası, DÖF akışı
61–90 Gün
-
İç tetkik ve raporlama; KPI paneli
-
Denetim dosyası: eğitim kayıtları, risk analizi, İSG-KATİP çıktıları
-
Yönetimin gözden geçirmesi ve hedef güncelleme
SSS – İş Güvenliği Kursu (2026)
1) Temel İSG eğitim süreleri nedir?
Az tehlikeli 8s/3 yıl, tehlikeli 12s/2 yıl, çok tehlikeli 16s/yıl; 6 aydan fazla ara veren çalışana dönüşte bilgi yenileme zorunlu.
2) Kurs sonunda e-Devlet’te ne görünür?
Uzman/hekim/DSP atamaları İSG-KATİP üzerinden doğrulanır; çalışan eğitimleri denetimde evrakla ibraz edilir.
3) Hijyen eğitimi ile İSG kursu aynı şey mi?
Hayır. Hijyen Eğitimi ayrı yönetmeliktir; İSG kurslarıyla entegre planlanması önerilir.
4) 2026 İSG sınav tarihleri belli mi?
Henüz resmî takvim yayımlanmadı; duyurular ÖSYM Takvim sayfasından takip edilir.
5) İSG uzmanlığı/hekimi/DSP eğitim saatleri?
Hekimlik 220s (180+40); DSP ≥90s (≤45s uzaktan). Uzmanlık programları yetkili kurumlarda yaklaşık 220s içerikte yürütülür.
Başvuru Ön Koşulları ve Evrak Listesi
Kimler başvurabilir? Çalışanlar, yönetici/işveren vekilleri ve İSG profesyoneli adayları (uzman/hek. /DSP).
Ön koşullar (özet):
-
Kimlik ve iletişim bilgileri
-
Diploma/meslek grubu (uzman/hek./DSP adaylarında zorunlu)
-
İşyerinin tehlike sınıfı + çalışan sayısı
-
Vardiya/çalışma düzeni bilgisi
-
KVKK aydınlatma metni onayı
-
(Varsa) İSG-KATİP kullanıcı bilgileri ve önceki eğitim kayıtları
Gerekli evraklar (örnek): Kimlik fotokopisi, diploma veya e-devlet mezuniyet çıktısı (uzman/hek./DSP), işyeri unvanı–vergi no, iletişim formu, katılım sözleşmesi.
Eğitim Formatları Karşılaştırması
| Format | Güçlü Yön | Kanıt/Kayıt | Ne Zaman Tercih Edilir? |
|---|---|---|---|
| Sınıf İçi | Uygulama/tatbikat, etkileşim | İmza çizelgesi, fotoğraf, yoklama | Tehlikeli/çok tehlikeli işler, ekipmanlı eğitim |
| Canlı Online | Coğrafi esneklik, vardiyaya uyum | Otomatik giriş-çıkış logu, quiz sonuçları | Çok lokasyonlu ekipler |
| Karma (Blended) | Esneklik + uygulama | İki formatın kayıtları | En yüksek katılım ve kalıcılık için |
“Denetime Hazır Klasör” Kontrol Listesi
-
Eğitim planı ve katılım listeleri
-
İşe başlama eğitim formları
-
Ön/son test sonuçları ve sınav tutanakları
-
Risk değerlendirmesi ve eylem planı
-
Acil durum planı + yangın/ilk yardım tatbikat tutanakları
-
KKD zimmetleri ve talimatlar
-
Hijyen planı (HACCP ön koşulları, temizlik-dezenfeksiyon, alerjen yönetimi)
-
Numune/analiz raporları (su/ yüzey)
-
İSG-KATİP çıktıları (varsa uzman/hek./DSP atamaları)
Eğitim Yenileme/Tekrarlama Tetikleyicileri
-
Yeni makine/kimyasal devreye alma
-
Proses/yerleşim değişikliği
-
Kaza, ramak kala veya uygunsuzluk trendinde artış
-
6 aydan uzun ara sonrası işe dönüş
-
Alt işveren/taşeron değişimi
-
Mevsimsel risk değişimleri (ısı stresi, soğuk, saha koşulları)
Sık Yapılan 10 Hata ve Çözümü
-
Sadece slayt anlatımı → Uygulama/tatbikat ekle.
-
Kayıtların dağınık tutulması → Standart klasör + isimlendirme.
-
Hijyen ve İSG’nin ayrı yürütülmesi → Tek takvim, tek kontrol listesi.
-
Eğitim saatlerinin vardiyaya uymaması → Mikro modüller + tekrarlı oturum.
-
KKD seçiminin “tek tip” olması → Risk-temelli KKD matrisi.
-
E-öğrenme kanıtı eksik → Oturum logu + quiz + kimlik doğrulama.
-
Tatbikatların atlanması → Yılda en az 1 yangın/ilk yardım tatbikatı.
-
Yeni başlayanlarda gecikme → İlk gün kısa oryantasyon + 2 saatlik işe başlama.
-
Ramak kala bildirimsiz kültür → Ödül/teşvik mekanizması.
-
DÖF’lerin kapanmaması → Sorumlu/termin ve aylık rapor.
Sektör Bazlı Mini Matrisler (Hijyen Odaklı)
Restoran/Catering
| Risk | Kontrol | Kayıt |
|---|---|---|
| Çapraz bulaşma | Ham-pişmiş ayrımı, renk kodlu ekipman | Günlük kontrol listesi |
| Sıcaklık | Pişirme/soğutma/saklama sıcaklıkları | Isı kayıt föyü |
| Kayma-düşme | Zemin kaydırmazlık, uyarı levhası | Günlük saha turu formu |
| Alerjen | Etiketleme, ayrı hazırlık alanı | Alerjen beyan formu |
Berber/Kuaför/Güzellik
| Risk | Kontrol | Kayıt |
|---|---|---|
| Kesici-delici yaralanma | Tek kullanımlık ürün, kapalı atık kutusu | Atık bertaraf fişi |
| Dezenfeksiyon | SDS talimatı, temas süresi | Sterilizasyon logu |
| Kimyasal maruziyet | Havalandırma, eldiven/gözlük | KKD zimmetleri |
Hamam-Spa/Havuz
| Risk | Kontrol | Kayıt |
|---|---|---|
| Kayma/yanık | Zemin kontrolü, ısı-nem takibi | Günlük tur formu |
| Lejyonella | Dozaj ve şok klorlama | Su analiz raporu |
| Elektrik/ısıtma | Periyodik kontrol | Bakım kayıtları |
KKD (PPE) Hızlı Seçim Rehberi
| Tehlike | Önerilen KKD | Not |
|---|---|---|
| Kimyasal sıçrama | EN166 gözlük, EN374 eldiven, önlük | SDS’ye göre malzeme |
| Gürültü | Kulaklık/tıkaç (SNR uygun) | Ölçüm verisiyle seç |
| Toz/parçacık | FFP2/FFP3 maske | Fit-test önemli |
| Kesik/yaralanma | EN388 kesik dayanımlı eldiven | Seviye uyumu |
| Kayma | Kaydırmaz tabanlı iş ayakkabısı | SRC sınıfı |
Toolbox Talk Takvimi (12 Ay / 10 Dakika)
Ocak: Ramak kala kültürü • Şubat: El kesikleri • Mart: Kayma-düşme • Nisan: LOTO
Mayıs: Kimyasal etiket okuma • Haziran: Isı stresi • Temmuz: Forklift güvenliği
Ağustos: Elektrik temel güvenlik • Eylül: İlk yardım temel adımlar • Ekim: KKD bakımı
Kasım: Yangın söndürücü kullanımı • Aralık: Yıl sonu özet + en iyi uygulamalar
Acil Durum Senaryoları (3 Akış)
Yangın → Alarm → Toplanma noktası → Sayım → Enerji kesme → Yetkili ekip müdahalesi → Olay raporu
Kimyasal dökülme → Alanı izole et → SDS talimatı uygula → Nötralizasyon/absorban → Bertaraf → Rapor
Elektrik çarpması → Enerji kes → 112 → İlk yardım (dokunma güvenliği) → Olay kaydı
KPI Paneli (Örnek Hedefler)
-
Eğitim tamamlama ≥ %98
-
DÖF kapanış ≤ 30 gün
-
Ramak kala bildirimi: kişi/ay hedefi belirle
-
TRIFR / LTIFR: önce baz çizgi, sonra çeyreklik iyileşme
-
Hijyen uygunsuzluk/denetim: çeyreklik % düşüş hedefi
Ölçme-Değerlendirme Paketi (Hızlı Şablon)
Ön/Son Test (10 soru örnek başlıkları):
-
Piktogram eşleştirme (GHS) • LOTO adımları • Kayma-düşme önlemleri • Alerjen kontrolü • İlk yardım temel adımı
Tatbikat Kontrol Formu: Senaryo, tarih/süre, katılımcılar, tespit-iyileştirme, sorumlu/termin.
Sertifika Şablonu: Katılımcı adı, eğitim adı/süresi, tarih, eğitmen imza, kurum logosu.
E-Öğrenme Kanıtlarının Saklanması
-
Oturum giriş-çıkış logları, IP ve zaman damgası
-
Quiz/puan dökümleri ve başarı eşiği
-
Kimlik doğrulama (kamera/ekran adı) notu
-
KVKK’ya uygun saklama süresi ve erişim yetkileri
Rol Bazlı Yetkinlik Matrisi (Örnek)
| Rol | Zorunlu Modüller | Yenileme Periyodu |
|---|---|---|
| Operatör | Temel İSG, KKD, makine koruyucular, hijyen | 1–3 yıl |
| Şef/Amir | Temel İSG + liderlik, olay bildirimi, alerjen yönetimi | 1–3 yıl |
| Bakım | LOTO, elektrik/kapama, kimyasal güvenlik | 1–2 yıl |
| Depo/Sevkiyat | İstif, forklift, manuel taşıma, kayma-düşme | 1–3 yıl |
| Kalite/Hijyen | HACCP, temizlik-dezenf., numune alma | 1–2 yıl |
| Sürücü | Yük emniyeti, yol güvenliği, ilkyardım farkındalık | 1–3 yıl |
Kurs + Kariyer Yolu (Uzmanlık İçin)
-
C Sınıfı: Giriş seviyesidir. Tecrübe kazanımı ve saha çeşitliliği önerilir.
-
B Sınıfı: Orta-yüksek riskli sektörlerde yetki; belirli süre fiilî çalışma sonrası başvurulur.
-
A Sınıfı: En üst seviye; yüksek riskli sektörlerde yetki.
İleri adımlar: ISO 45001 iç tetkikçi, davranışsal güvenlik, kök neden analizi (FMEA, 5N, Balık Kılçığı).
“Mit – Gerçek” Kutusu
-
Mit: “Hijyen belgesi varsa İSG gerekmez.”
Gerçek: Farklı mevzuat; ikisi birlikte denetim ve güvenliği tamamlar. -
Mit: “E-öğrenme imza gerektirmez.”
Gerçek: Kimlik doğrulama + oturum logu + ölçme şart. -
Mit: “KKD takılırsa risk biter.”
Gerçek: Kontrol hiyerarşisi: ortadan kaldırma → ikame → mühendislik → idari → KKD.
3 Hazır Blok (kopyala-yapıştır)
Tanım Kutusu (Kısa)
İş güvenliği kursu, 6331 kapsamındaki çalışan ve yöneticilere; riskleri tanıma-kontrol etme, acil durumlara hazırlanma ve hijyen süreçlerini günlük rutine yerleştirme becerisi kazandıran yapılandırılmış eğitimler bütünüdür.
3 Adımda Başvuru
-
Ön Kayıt: Formu doldurun; tehlike sınıfı ve çalışan sayısını iletin.
-
Evrak Kontrolü: Kimlik, diploma/meslek, iletişim ve (varsa) İSG-KATİP bilgileri.
-
Planlama: Vardiya uyumlu takvim; kayıt-dokümantasyon (katılım, test, tatbikat).
Denetime Hazır Dosya (Kısa Liste)
Eğitim imzaları • İşe başlama eğitimleri • Risk analizi • Acil durum planı/tatbikat • KKD zimmetleri • Hijyen planı/analiz • İSG-KATİP çıktıları.





